1795-1815 (51)
Miłośnikom historii kawalerii słowa "Koniec żartów, panowie, zaczynają się schody." odruchowo kojarzą się z Wieniawą-Długoszewskim. Sęk w tym, że jako pierwszy wyrzekł je Antoine-Charles-Louis de La Salle. W słowach Wieniawy krył się więc żart podwójny: związany z sytuacją (wjazd na koniu do warszawskiej Adrii), oraz jej odniesieniem do ojca francuskiej lekkiej kawalerii. Człowieka z krwi i kości, która łączył w sobie bitność Kmicica z przebiegłością pana Zagłoby. Odważnego po granice szaleństwa, który żył wedle maksymy: Tout hussard qui n’est pas mort à trente ans est un Jean-Foutre! ("huzar, który dożyje trzydziestki to ciota!") i zgodnie z nią zginął. Wielkiego przyjaciela Polaków. Warto o nim przypomnieć.
W naszej letniej filmowej podróży zbliżamy się do końca epoki napoleońskiej. z tego okresu pokazaliśmy już: (1) film biograficzny "Napoleon" z 1955 roku, (2) niemiecki film propagandowy "Kolberg" z 1945, o oblężeniu podczas pierwszej wojny polskiej, (3) przedwojenny film "Ułan księcia Józefa" osadzony w realiach kampanii roku 1809-ego, oraz (4) film niemy "Pan Tadeusz" z 1928 roku. Dziś przypomnimy Państwu film "Orzeł w klatce" z 1972-ego roku, przedstawiający zesłanie Napoleona na wyspę św. Heleny po przegranej bitwie pod Waterloo.
Więszkość z nas zapewne widziała "Pana Tadeusza" w reżyserii Andrzeja Wajdy. Nieco mniej zapewne wie, że nie jest to jego pierwsza ekranizacja. Pierwszą był ekranizacją naszej epopei narodowej był film niemy z 1928 roku, w reżyserii Ryszarda Ordyńskiego. Scenariusz napisali Andrzej Strug (który napisał również scenariusz do przedwojennego "Przedwiośnia) oraz Ferdynand Goetel. Życiorys tego drugiego sam w sobie starczałby na film sensacyjny ale, jak mawiał Kipling, to już zupełnie inna historia. Film kręcono między innymi w majątku Czombrów nieopodal Świtezi, gdzie dzieciństwo spędzał Adam Mickiewicz. Nad scenografią, kostiumami i rekwizytami filmowymi czuwał zespół konsultantów, a w scenach batalistycznych wziął udział 1 Pułk Szwoleżerów Józefa Piłsudskiego oraz 4 Pułk Ułanów Zaniemeńskich. Premiera niemego "Pana Tadeusza" odbyła się w listopadzie 1928.
Ułan Księcia Józefa – polski film fabularny z 1937 roku. Mimo fabuły, która dziś może uchodzić za nieco sentymentalną, film ten zachował wiele uroku. Nieprzypadkowo, autorem dialogów i kierownikiem literackim był w trakcie produkcji popularny pisarz Wacław Gąsiorowski. Starannie odtworzone mundury oraz jednostki regularnego Wojska Polskiego w roli statystów dodają całości niezaprzeczalnego uroku.
W zeszłym tygodniu letnie kino historyczne Arsenału prezentowało niemiecki film o powstaniu listopadowym pt. "Ritt in die Freiheit" ("Droga do wolności") z 1937 roku. W tym pokażemy kolejny, pt. "Kolberg", ostatni film fabularny wyprodukowany w III Rzeszy i zarazem najdroższa nazistowska produkcja filmowa, zrealizowana na specjalne zamówienie ministra oświecenia publicznego i propagandy Josepha Goebbelsa. Tak jak w Polsce żyje legenda napoleońska, tak w Niemczech i Rosji żyje legenda antynapoleońska, co widać znakomicie w rozlicznych filmach na temat tego okresu. "Kolberg" miał w założeniu podnieść morale Niemców u schyłku II wojny światowej. Reżyserował go Veit Harlan, twórca słynnego antysemickiego obrazu Żyd Süss, produkcję nadzorował sam Goebbels. Kolberg powstał w poczdamskim Babelsberg Studios na kolorowej taśmie Agfacolor. Opis filmu przytaczamy w całości za Wikipedią, ale dostępny jest również opis w Gazecie Wyborczej. Sam film udostępniamy dzięki życzliwości Internet Archive.
W zeszłym tygodniu rozpoczęliśmy nasze letnie kino historyczne obrazem z 1938-ego roku, pt. "Kościuszko pod Racławicami". Kolejne filmy, polskie i obce, dostępne w domenie publicznej, będziemy starali się przypominać w nadchodzce wakacyjne miesiące. Przypomnimy i filmy nieme, dźwiękowe czarno-białe i bliższe nam w czasie kolorowe. Odwiedzajcie nas Państwo często i polecajcie znajomym 
Dziś film znanego reżysera Sasza Guitry z 1955-ego roku, pt. "Napoleon".
Po pełnej sukcesów sześciodniowej kampanii (10-14 lutego 1814), w której rozbite zostały idące na Paryż wojska sprzymierzonych, Napoleon 15 lutego przerwał działania przeciwko pruskiej armii Blüchera i zwrócił się na południe w stronę Sekwany, którą przekroczyła w okolicy Troyes główna armia austriacka (Armia Czeska) dowodzona przez Schwarzenberga, zagrażając francuskiej stolicy od południowego wschodu. Napoleon skoncentrował 17 lutego swoje siły (około 50 000 żołnierzy) pod Guignes i uderzył od frontu na armię Schwarneberga, pokonując pod Mormant rosyjsko-wirtemberską straż przednią Armii Czeskiej, przy czym niektóre oddziały francuskie, by dotrzeć na miejsce bitwy, musiały w ciągu 36 godzin pokonać odległość około 100 km.
Konstatyn Janta
Dziennik wojny moskiewskiej w roku 1812
W szczególności obrotów głównej kwatery cesarza Napoleona
(5-9 września 1812 roku)
Noc zeszła w polu. Powietrze już zaczęło być ostre. Mając chwilę wolnego czasu, bawiłem się uwagami nad krajem rosyjskim, dotąd przebytym i postępowaniem wojska naszego. Co do pierwszego, wyznać mi tu należy, iżem się zdziwił nadzwyczajnie, znalazłszy go nad me wyobrażenie tysiąc razy lepszem. Nie zobaczyłem w nim, jak mi się marzyło, pustyń, ale wsie porządne, takież domy i obory chłopów, obfitemi ogrodami jarzynnemi otoczone. W miastach wszędzie było widać postęp w przemyśle i guście. Pola urodzajne i dobrze uprawne, ochędostwo nawet po chutorach chłopskich, wszystkie piece moskiewskie i kominy mających, powszechne. Co do drugiego, zważywszy ów rażący we wszystkich działaniach nieporządek, ową chęć łupiestwa i gorszące znieważanie świątyń rosyjskich, od czego zawsze naprzód zaczynano, do których Rosjanie tyle nabożeństwa i uszanowania mają, poczuwać zacząłem, iż lud ten, zabobonny, poburzony od swych popów i ślepo rządowi swemu, nienawidzącego [sic!] Francuzów, posłuszny, wszystko poświęci, aby się krzywd swoich pomścił jakimkolwiek bądź sposobem i nas hańbą okrył. Wszystko w dalszem nastąpiło czasie.
Ostatnia szarża
Szwoleżerowie gwardii podczas stu dni Napoleona
Marcin Piontek
Wielu z czytelników pisma zna przedwojennych kawalerzystów, niektóre grupy szczycą się uznaniem kół pułkowych. Niestety każdy rok zabiera na wieczną wartę kolejnych weteranów. Wraz z nimi zaciera się pamięć przeszłości. Wydarzenia. Które dziś możemy wiązać z osobą, jutro będą wspomnieniem o niej, lub słowem w książce. Dla ludzi, którzy przyjdą po nas, będą abstrakcją, podobnie jak świadkowie i uczestnicy minionych zdarzeń. To nieubłagane działanie czasu.
Maria J. Turos
Warszawski Uniwersytet Medyczny.
Ilekroć zwiedzam muzeum i patrzę na eksponaty zgromadzone w gablotach, tylekroć, nasuwa mi się pytanie, może nie tyle o autentyczność prezentowanych zbiorów lecz o coś bardziej osobistego, co nieodrodnie związane jest z tymi przedmiotami. Kim był ów człowiek, który posługiwał się danym obiektem. Kto trzymał w ręku ten miecz bądź szablę, strzelał z pistoletu, jadł i pił na luksusowej zastawie stołowej, przeglądał się w zwierciadle, czy wreszcie nosił, ten trochę już wyblakły i przyszarzały mundur.
Tak też pomyślałam patrząc na uniform jednego z naszych wielkich bohaterów okresu wojen napoleońskich, uczestnika szarży pod Somosierrą – Jana Leona Kozietulskiego.
Na forum
- Brak postów do publikacji.
O nas
English Version
Oddziały Stowarzyszone
Kontakt
Arsenał - Stowarzyszenie Regimentów i Pułków Polskich 1717-1831
ul. Ptasia 4 lok 26
00-138 Warszawa
e-mail: info (at) arsenal.org.pl
Facebook: https://www.facebook.com/arsenal1717.1831
Twitter: @Arsenal17171831
Tapatalk (forum mobilne): Arsenał 1717-1831