z Bożey Łaski
My A L E X A N D E R I.
Cesarz Wszech Rossyi, Król Polski
etc. etc. etc.
Wszem w obec i Każdemu komu o tem wiedzieć należy, a mianowicie Obywatelom Królestwa
Naszego Polskiego wiadomo czyniemy, iż Izba Senatorska i Izba Poselska stosownie do
przedstawionego w imieniu Naszem proiektu i po wysłuchaniu Mówców Rady Stanu i Kommissyów
Seymowych, uchwaliły co następuie:
Prawo Kodexu karzącego dla Królestwa Polskiego. Artykuł 300.
Ktokolwiek zbiega woyskowego w iakimkolwiek sposobie przechowuie, ten ulega karze zł. polsk. 100 i
obowiązany prócz tego do zwrotu pułkowi wartości effektów przez zbiega woyskowego zabranych, podług
oszacowania woyskowego etatu.

Artykuł 301.
Jeżeli przechowuiący woyskowego zbiega był urzędnikiem maiącym obowiązek zapobiegania zbiegostwu,
natenczas ma mieysce kara aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. lub kara pieniężna zł. polsk.
300.

Artykuł 302.
W przypadku gdyby dowiedzionem było, że zbieg woyskowy w kilku miastach, wsiach, lub mieyscach
przebywał, każdy ukrywaiący go, podlegać będzie karze złp. 100. wynagrodzenie zaś effektów
rozłożonem będzie na wszystkich, którzy o ukrywanie zbiega przekonani będą.DZIAŁ VI.
O występkach przeciw publicznemu porządkowi i urządzeniom kraiowym.
Artykuł 303.
Występki przeciw publicznemu porządkowi i urządzeniom kraiowym są następuiące:

1. Obelga straży.

2. Zniewagi rozporządzeń publicznych.

3. Uszkodzenie szluz, mostów, grobel i t. d.

4. Uszkodzenie znaków o grożącem niebezpieczeństwie ostrzegaiących, tudzież pomników, posągów,
grobowców i t. d.

Artykuł 304.
Obelgi czynne wyrządzone strażom tak cywilnym, iako też woyskowym, zamknięciem w domu aresztu
publicznego od dni 8. do miesięcy 3. ukarane będą.

Artykuł 305.
Kto urządzenia lub pod iakiemkolwiek bądź nazwiskiem obwieszczenia Rzadowe na widok publiczny
wystawione i przez zwierzchność podpisane z mieysc im przeznaczonych oddziera, zabiera lub
podarciem, zwalaniem i innym podobnym sposobem, takowe znieważa, ieżeli się przy tem okazał zamiar
wzgardy, obelgi, lub sprzeciwienia się woli zwierzchności, przestępca zamknięciem w domu aresztu
publicznego od dni 8. do miesięcy 3. skarcony bydź winien. W razie zachodzącey tylko lekkomyślności
lub swawoli,
przestępca podług przepisów księgi III. policyinie ukaranym bydź ma.

Artykuł 306.
Zniesienia i uszkodzenia szluz, mostów, grobel i t. p.
Swawolne lub złośliwe zniesienie albo uszkodzenie mostów, szluz, grobel, poręczy nad przepaściami
postawionych i tym podobnych przez które brzegi rzek lub strumieni umocnione, lub ścieki, przy
ulicach, drogach i mostach są obwarowane, w miarę lekkomyślności i zrządzoney szkody, zamknięciem w
domu aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. albo kara pieniężną od 40. do 500 zł. skarcone
bydź powinny. Jeżeli przestępca popsute drzewo zabrał, natenczas ma mieysce kara na kradzież
postanowiona.

Artykuł 307.
Zepsucie lub zniesienie tablic czyli innych znaków ostrzeżeń przy mieyscach niebezpiecznych i życiu
zagrażaiących, zamknięciem w domu aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3, albo karą pieniężną
od 40. do 500 zł. polsk. ukaranem zostanie.

Artykuł 308.
Uszkodzenie publicznych pomników, posągów grobowców i t. p.
Kto publiczne pomniki, cmentarze, grobowce, posągi, ozdoby kraiowe zekształca i uszkadza, ten na
karę zamknięcia w domu aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. lub na karę pieniężną od 40. do
500 zł. polsk. zasłużył.DZIAŁ VII.
O występkach naprzeciw powinnościom służby publiczney.
Artykuł 309.
Występki przeciw powinnościom , służby publiczney są następuiące:

1. Nieprawne postępowanie urzędników.

2. Uwodzenie urzędników.

3. Nieprzyzwoite obeyście się urzędnika w czasie urzędowania.

Artykuł 310.
Gdy urzędnik Woiewódzki w rozwinieniu postanowień Królewskich lub Namiestnika Królewskiego albo
rozkazów Kommissyy Rządowych od treści onych odstępuiąc, samowolnie polecenia lub urządzenia
naruszaiące bezpieczeństwo osobiste lub własność mieszkańców kraiowych, wydaie i one wykonywać
poważa się, na karę domu aresztu publicznego od roku do lat 3 zasłużył.

Artykuł 311.
Nieprawne postępowanie urzędników.
Urzędnik któren przy wymierzaniu sprawiedliwości, przy udziale urzędów, lub przy roztrzygnieniu
interessów publicznych, wprawdzie stosownie do swych obowiązków postępuie, iednakowoż dla
wykonywania takowych obowiązków podarunków wymaga, oraz bezpośrednio i pośrednio takowe przyimuie,
lub innym iakimkolwiek sposobem korzyści szuka, albo tez obietnice czynić sobie dozwala i o takowych
zapewnia się, ulegać ma karze w domu aresztu publicznego od 3 miesięcy do roku iednego, obowiązany
iest oraz
przyięty podarunek lub iego wartość oddać na rzecz szpitalów lub instytutów ubogich.

Artykuł 312.
Uwodzenie urzędników.
Kto podarunkami urzędnika do stronnictwa w wykonywaniu obowiązków urzędu, w udzielaniu urzędów lub
w iakimkolwiek innym celu do zgwałcenia swych obowiązków uwieść usiłuie, ten dopuszcza się występku,
bez względu czyli takowe uwodzenie było na iego własną korzyść, lub na korzyść trzeciego, czyli mu
się powiodło lub przeciwnie.

Artykuł 313.
Kara za takowy występek iest zamknięcie w domu aresztu publicznego od dni 8 do miesięcy 3. z
obowiązkiem złożenia ofiarowanego podarunku, lub iego wartości na rzecz szpitalów lub instytutów
ubogich.

Artykuł 314.
Nieprzyzwoite obchodzenie się urzędników w czasie ich urzędowania.
Publiczny urzędnik lub sługa urzędowy, który w czasie wykonywania swego urzędu nieprawnie kogo
przytrzymuie albo więzi, czynnych dopuszcza się obelg, zamknięciem w domu aresztu publicznego od
miesięcy 3. do roku; w miarę zaś złośliwości przestępcy i dotkliwych obelg, od roku do lat 3.
skarcony bydź winien. W przypadku dopuszczenia się samych tylko obelg słownych, ma mieysce kara w
tymże samym domu od dni 8. do miesięcy 3. albo kara pieniężna od 40. do 500 zł. polsk.

Artykuł 315.
Jeżeli wyrządzone obelgi czynne, dały powód do kupienia się ludzi, lub takowy powód dadź mogły;
kara aresztu publicznego zaostrzoną bydź powinna.

Artykuł 316.
Kto chociaż w zamiarze godziwym za urzędnika publicznego lub sługę urzędowego, nie będąc nim, udaie
się, ten na zamknięcie w domu aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. zasłużył.DZIAŁ VIII.
O występkach przeciw bezpieczeństwu osobistemu co do życia.
Artykuł 317.
Szczególne występki przeciw bezpieczeństwu osobistemu co do życia są:

1. Wspólnictwo usiłowanego morderstwa prostego, tudzież usiłowane, lecz z własnych pobudek
niedokonane morderstwo.

2. Przestąpienie granic koniecznej sprawiedliwey obrony.

3. Spędzenie płodu w okolicznościach za zbrodnie niepoczytanych.

4. Utaienie płodu i brzemienności.

5. Zaniedbanie dania baczności na kobiety bezślubnie ciężarne.

6. Porzucanie dziecięcia pod okolicznościami za zbrodnie niepoczytanemi.

7. Nieostrożna iazda.

8. Wspólnictwo zabóystwa w kłótni i bitwie wielu osób.

9. Zagubienie potwornego płodu i zabóystwo ludzi wściekłych.

10. Wykonywanie sztuki lekarskiey bez upoważnienia, dla zarobku.

11. Lekarstw zakazanych sprzedaż i nienależyte ich sporządzenie, tudzież pokątna lekarstw sprzedaż.

12. Błędne leczenie i zaniedbanie chorych.

13. Trucizny sprzedaż i niedbałe oney zachowanie.

14, Broni zakazaney lub podeyrzaney robienie i nieostrożne z bronią obeyście się.

15. Niedokładne podanie czasu śmierci.

16. Zaniedbanie dozoru, nad dziećmi lub osobami niedołężnemi.

17. Utaienie choroby zaraźliwey przez mamki.

18. Zaniedbanie wystawienia znaków przestrogi w czasie budowy.

19. Zaniedbanie doniesienia o zagrażaiącem budowli zapadnięciu.

20. Budowniczych. niebezpieczne błędy.

21. Zaniedbanie doniesienia dostrzeżonych na zwierzęciu znaków wścieklizny.

22. Nieostrożne i zabronione utrzymywanie szkodliwych zwierząt.

23. Występki przeciw bezpieczeństwu życia w ogólności.

Artykuł 318.
Wspólnictwo usiłowanego morderstwa prostego.
Wspólnicy morderstwa prostego usiłowanego lecz niedokonanego, na mocy art. 117. księgi I.
poprawczemu ukaraniu podlegaiący, zamknięciem w domu poprawy od roku jednego do lat 3. karanemi będą.

Artykuł 319.
Usiłowane lecz z własnych pobudek niedokonane morderstwo.
Odstępuiący od usiłowanego morderstwa z własnych pobudek, podług art. 121 księgi I., karę poprawczą
na siebie ściągaiący, ieżeli usiłowanym czynem żadnego nie zrządził obrażenia, zamknięciem w domu
poprawy od dni 8, do miesięcy 3ch skaranym zostanie. Jeżeli usiłowaniem lekkie zrządził na ciele
uszkodzenie, na zamknięcie w domu poprawy od miesięcy 3ch, do roku iednego zasłużył. Za ciężkie zaś
ranienie i skaleczenie, podług działu XVII księgi I. karanym bydź powinien.

Artykuł 320.
Przestąpienie granic konieczney i sprawiedliwey obrony.
Kto przestąpiwszy, granice sprawiedliwey konieczney obrony, napastnika zabiia, podług art. 128.
księgi I. za występnego uznany, ściągnie na siebie karę zamknięcia w domu aresztu publicznego od dni
8 do miesięcy 3. a w miarę okoliczności obciążaiących od miesięcy 3. do roku.

Artykuł 321.
Spędzenie płodu w okolicznościach za występek poczytanych
Kto za wiedzą lub zezwoleniem kobiety ciężarney zrządził spędzenie płodu, bez uszczerbku na iey
zdrowiu i bez wystawienia teyże na niebezpieczeństwo życia, ten podług art. 132 księgi I. za
występek staiąc się odpowiedzialnym, karę zamknięcia w domu poprawy od roku do lat 3. poniesie.

Artykuł 322.
Jeżeli kto spędzenie płodu tylko usiłował a nie wykonał, i oraz niewieście ciężarney na zdrowiu nie
zaszkodził, ani na niebezpieczeństwo życia iey nie wystawił, ten na zamknięcie w domu poprawy od dni
8. do miesięcy 3. a w miarę okoliczności obciążaiących od miesięcy 3. do roku zasłużył.

Artykuł 323.
Taż sama kara w artyk. 318. 319. , oznaczona, dotknie oyca i matkę za spędzenie płodu w tychże
samych wyż opisanych okolicznościach dokonane lub usiłowane, z dodaniem zaostrzeń kary poprawczey w
art. 219. wytkniętych.

Artykuł 324.
Utaienie płodu.
Niewiasta która postrzegłszy się bydź w ciąży z obcowania nieślubnego, zaniedba wezwać do połogu
akuszerkę lub inną uczciwą kobietę pomoc iey dać mogącą, albo która w przypadku nagiego i
niespodzianego porodzenia albo inney fizyczney przeszkody do wezwania pomocy o swem porodzeniu
władzy mieyscowey lub akuszerce niedoniesie i dziecka swego czyli to nieżywe na świat wydane zostało
, czyli też we 24. godzin po porodzeniu umarło, onymże nie okaże, staie się winną występku utaienia
brzemienności
lub płodu, za który to występek karę zamknięcia w domu aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3.
a wrazie okoliczności obcią-żaiących od miesięcy 3. do roku poniesie.

Artykuł 325.
Zaniedbanie dania baczności na kobiety bezślubnie ciężarne.
Osoby w bliskich stosunkach, pokrewieństwa lub władzy nad osobą o nieślubną brzemienność podeyrzaną
zostaiące, lub razem z takową osobą mieszkające, ieżeli zaniedbuią oneyże badać, a wrazie przyznania
się iey, pilney na nią dawać baczności i do połogu pomocy, lub gdy się zapiera swey brzemienności
albo iuż nastąpionego porodzenia, zaniedbuią o tem donieść mieyscowey zwierzchności lub akuszerce,
podpadną karze pieniężney od 40 do 180 złotych polskich.

Artykuł 326.
Porzucenie dziecięcia.
Kto dziecko w wieku niemowlęcym, nie w instytucie publicznym ku celowi temu przeznaczonym, podrzuca
czyli składa, lecz w innem przez ludzi uczęszczanem mieyscu w czasie i okolicznościach takich
porzuca, iż dziecko porzucone postrzeżone i uratowane bydź mogło, karze zamknięcia w domu poprawy od
dni 8 do miesięcy 3. a w przypadku nastąpioney dziecka śmierci, od miesięcy 3. do roku iednego
podlega.

Artykuł 327.
Nieostrożna iazda.
Kto spiesznie lub nieostrożnie wierzchem albo zaprzęgiem iadąc człowieka nieumyślnie śmiertelnie
rani, o ciężkie kalectwo lub śmierć przyprawi, na karę zamknięcia w domu aresztu publicznego od dni
8 do miesięcy 3 zasłużył.

Artykuł 328.
Wspólnicy zabójstwa w kłótni i bitwie wielu osób zdarzonego.
Wspólnicy zabóystwa wydarzonego w kłótni i bitwie między wielu osobami wszczętey, art. 141 księgi
1. po ukaranie do ninieyszey księgi odesłani, w miarę skłonności swey do bitew i kłótni, zamknięciem
w domu aresztu publicznego od miesięcy 3. do roku iednego ukarani bydź powinni.

Artykuł 329.
Zagubienie potwornego płodu ludzkiego.
Kto o przypadku wydanego przez niewiastę na świat płodu potwornego postaci ludzkiey niemaiącego
zwierzchności miejscowej nie donosi, lecz tenże płód iakimkolwiek sposobem zagubia, ten na karę
aresztu domu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. zasłużył.

Artykuł 330.
Zabóystwo ludzi wściekłych.
Kto w mniemanym dobrym zamiarze człowiekowi wścieklizną zarażonemu, chociażby przez lekarzy za
nieuleczonego uznanym był samowolnie śmierć zrządza, albo iakimkolwiek sposobem życie skraca, na
karę zamknięcia w domu aresztu publicznego od dni 8 do miesięcy 3 skaranym bydź powinien.

Artykuł 331.
Wykonywanie sztuki lekarskiey bez upoważnienia dla zarobku.
Kto podług przepisów kraiowych nieusposobiony, ani upoważniony, leczeńiem chorych bądź wewnętrznem
bądą zewnętrznem dla zysku i zarobku trudni się, w miarę długości czasu, przez który tego
niedozwolonego sposobu zarobkowego używał, zamknięciem w domu aresztu publicznego od dni 8 do
miesięcy 3. a ieżeli komu śmierć uszczerbek znaczny na zdrowiu zrządził, zamknięciem w tymże samym
domu od miesięcy 8 do roku skarconym będzie. Jeżeli iest kraiowym, pobyt w mieyscu, Obwodzie lub
Woiewództwie i
zabronionym mu zostanie, i tenże pod dozór policyi oddanym; ieżeli zaś cudzoziemcem po odbytey
karze z kraiu wygnanym bydź powinien.

Artykuł 332.
Lekarstw zakazanych przedaż, nienależyte ich sporządzanie i pokątna lekarstw przedaż.
Przedaż lekarstw zakazanych w aptekach kraiowych iest występkiem karze podług nastepuiących
artykułów podlegaiącym.

Artykuł 333.
Jeżeli właściciel apteki o tey przedaży nie wiedział, i samego tylko niedozoru stał się winnym, na
karę pieniężną od 40 do 200 złp. zasłużył. Za trzykrotnem tego występku powtórzeniem, oprócz kar na
powtarzanie występków przepisanych utrzymywanie apteki powinno mu bydź zabronione.

Artykuł 334.
Jeżeli właściciel apteki o takowey przedaży wiedział, karze pieniężney od 200 do 1000 złp. ulegnie.
Jeżeli zaś przez to człowiek iaki życie utracił, lub uszczerbek znaczny na zdrowiu poniósł,
zamknięciem w domu aresztu publicznego od miesięcy 3. do roku ukaranym zostanie, i za powtórzeniem
tego występku, oprócz kar na powtarzanie występków przepisanych, prawo utrzymywania apteki utraci.

Artykuł 335.
Prowizor czyli zarządzaiący apteką, który o sprzedaży z apteki zakazanych lekarstw i niedozoru
tylko stał się winnym, zamknięciem w domu aresztu , publicznego od dni 8 do miesięcy 3. ukaranym
będzie. Jeżeli zaś o takowey przedaży wiedział, lub ieżeli z użycia tych lekarstw człowiek iaki
życie stracił, lub na zdrowiu znaczny uszczerbek poniósł, tenże na zamknięcie w tymże samym domu od
3 miesięcy do roku zasłużył, a za powtórzeniem tego występku, oprócz kar na powtarzanie, za
niezdatnego do
zarządzania apteką uznanym, i pod dozór policyi oddanym bydź ma.

Artykuł 336.
Czeladnik aptekarski z wiadomością właściciela lub zarządzającego apteką zakazane lekarstwa
przedaiący, w domu aresztu publicznego od dni 8, do miesięcy 3. zamkniętym bydź powinien. Jeżeli zaś
bez wiadomości onych tego występku się dopuścił, karze zamknięcia w tymże samym domu od miesięcy 3.
do roku iednego podpadnie, i za powtórzeniem tego występku, oprócz kar na powtarzanie, za
niezdolnego do tey posługi uznanym i pod dozór policyi oddanym bydź winien.

Artykuł 337.
Jeżeli lekarstwo z. apteki mylnie lub w naczyniach nieczystych i zdrowiu szkodliwych sporządzane
zostanie, a ztąd człowiek iaki na zdrowiu ucierpi, lub życie postrada, właściciel apteki,
zarządzaiący apteką, albo nakoniec czeladnik lekarstwa sporządzaiący, każdy w miarę swey winy karą
pieniężną od 40 do 500 złotych polskich, lub zamknięciem w domu aresztu publicznego od dni 8 do
miesięcy 3, ukaranym będzie, i oprócz tego za powtarzanie tego występku powyższe przepisy co do
utraty handlu lub
professyi zastosowane bydź powinny.

Artykuł 338.
Jeżeli lekarstwa w aptece przemieniane, lub nie podług przepisów wydane zostaną, kara artykułem
poprzedzaiącym oznaczona podług okoliczności tamże wytkniętych ma mieysce.

Artykuł 339.
Kto pokątnie bez upoważnienia rządowego lekarstwa zakazane, lub szkodliwe przedaie, zamknięciem w
domu aresztu publicznego od miesięcy 3 do roku ukaranym zostanie. Lekarstwa w każdym przypadku,
ieżeli są szkodliwe zniszczone, ieżeli zaś nieszkodliwe, na fundusz szpitalów obrócone zostaną.

Artykuł 340.
Cudzoziemcy pokątney lekarstw przedaży w kraiu polskim dopuszczający się, oprócz kar powyższych i
utraty towaru, po spełnioney karze z kraiu wygnanemi zostaną.

Artykuł 341.
Błędne leczenie i zaniedbanie chorych.
Lekarz w leczeniu chorego podług uznania wydziału lekarskiego błędy i niewiadomości popełniaiący,
aż do nowego popisu ze swey sztuki, i dowodu iż się należycie w niey usposobił, wykonywanie sztuki
lekarskiey zabronione mieć będzie. Jeżeliby zaś choremu śmierć zrządził, lub o utratę zdrowia go
przyprawił, zamknięciem w domu aresztu publicznego od dni 8 do miesięcy 3 ukaranym będzie.

Artykuł 342.
Ta sama kara dotknie chirurga, za niezręczną operacyą ieżeli chory z niey umarł, lub znaczne
kalectwo odniósł.

Artykuł 343.
Lekarz, chirurg, akuszer lub akuszerka zaniedbuiący chorego w kuracyą wziętego z uszczerbkiem
zdrowia iego, tudzież urzędnik zdrowia od rządu postanowiony, odmawiaiący bez ważney przyczyny
chorym leczenia, karze pieniężney od 40 do 500 zł. polsk. lub karze zamknięcia w domu aresztu
publicznego od dni 8 do miesięcy trzech podpadną; a ieżeli chory z takowego zaniedbania umarł,
zamknięciem w domu aresztu publicznego od miesięcy 3 do roku iednego karani będą.

Artykuł 344.
Tą sama kara w okolicznościach dopiero opisanych dotknie tych, do których staranność o chorym bądź
z obowiązku naturalnego, bądź z przyiętego należy, gdy takowym konieczney pomocy dać zaniedbuią.

Artykuł 345.
Trucizny przedaż, i niedbałe oney zachowanie.
Przedaiący truciznę iakiegokolwiek rodzaiu bez szczególnego od rządu upoważnienia, staią się
występku winnemi, i karę podług następuiących artykułów ponosić maią,

Artykuł 346.
Jeżeli kupiec lub kramarz do przedaży trucizny od rządu nieupoważniony, takową bez użycia
ostrożności i niezachowuiąc przepisów w tey mierze zapadłych przedaie, i przez takową nieostrożność
śmierć człowieka iakiego zrządza, lub znaczny na zdrowiu uszczerbek przynosi, w domu aresztu
publicznego od miesięcy 3 do roku iednego zamknięty zostanie. Towar zawsze, a za powtórzeniem tego
występku, oprócz kar na powtarzanie występków handel całkowity utraci.

Artykuł 347.
Tey samey karze w miarę okoliczności dopiero wspomnionych podpadną kramarze po domach z truciznami
na myszy, muchy, owady i t. p. bez upoważnienia od rządu chodzący.

Artykuł 348.
Aptekarze lub kupcy do przedawania trucizny upoważnieni, tego samego występku pod okolicznościami w
artykule 346 wytkniętemi dopuszczający się, tey samey karze podlegną, za powtórzeniem iednak
występku tego, nie całkowity handel, lecz tylko dalsza przedaż trucizny im zabronioną zostanie.

Artykuł 349.
Professyonista lub rzemieślnik trucizny do swego rzemiosła potrzebuiący, za nienależyte oney
zachowanie, tudzież za niedbałe z innemi towarami pomieszanie, ieżeli ztąd śmierć człowieka iakiego
lub znaczny na zdrowiu uszczerbek wynikły, karze zamknięcia w domu aresztu publicznego od miesięcy 3
do roku podpadną, a za trzykrotnem powtórzeniem tego występku, professyą lub rzemiosło utracą.

Artykuł 350.
Broni zakazaney lub podeyrzaney robienie i nieostrożne z bronią obejście się.
Ten co broń zakazaną lub podeyrzaną robi, ieżeli kto takową bronią śmiertelnie rannym lub zabitym
został, zamknięciem w domu aresztu publicznego od dni 8 do miesięcy 3. ukaranym zostanie.

Artykuł 351.
Broń nabitą lub niebezpieczną w domu, podróży, lub gdziekolwiek wśród dzieci albo osób
niedoświadczonych niebacznie zostawuiący, ieżeli kto przez takową nieostrożność zabitym lub
śmiertelnie rannym zostanie, na zamknięcie w domu aresztu publicznego od dni 8 do miesięcy 3.
zasłużył.

Artykuł 352.
Podobney karze w miarę okoliczności dopiero wytkniętych, ulegnie ten, kto nieprzekonawszy się, czy
iest broń lub nie, przez swywolę ku drugiemu mierzy i kurek spuszcza, albo też w mieyscu gdzie
ludzie się znayduią, lub znaydować mogą, nieostrożnie broni doświadcza.

Artykuł 353.
Niedokładne podanie czasu śmierci
Kto niedokładnern podaniem czasu śmierci człowieka, staie się przyczyną iż tenże wcześniey iak
przepisy Rządowe wskazuią, pochowanym lub ciało iego otworzonem zostanie, ten zamknięciem w domu
aresztu publicznego od miesięcy 3. do roku ukaranym będzie.

Artykuł 354.
Zaniedbanie dozoru nad dziećmi lub osobami niedołężnemi.
Jeżeli ci do których bądź z naturalnego, bądź z przyiętego obowiązku staranność lub dozór nad
dziećmi albo nad ludźmi niedołężnemi niebezpieczeństwa przewidzieć lub ustrzedz się niezdolnemi
należy, tak dalece oney zaniedbuią iż z winy ich dziecko albo człowiek niedołężny ich staraniu lub
dozorowi porzucony zabity albo śmiertelnie skaleczony zostanie, karę zamknięcia w domu aresztu
publicznego od dni 8. do miesięcy 3 poniosą.

Artykuł 355.
Utaienie choroby zaraźliwey przez mamki.
Kobieta, która wiedząc iż szkodliwą lub zaraźliwą ma chorobę, takową zamilczaiąc lub ukrywaiąc, w
służbę za mamkę wchodzi, na karę zamknięcia w domu poprawy od dni 8 do miesięcy 3. zasługuie.

Artykuł 356.
Zaniedbanie wystawienia znaków przestrogi w czasie budowy.
Jeżeli w czasie iakiey budowy, lub innego spadnięciem, wywróceniem, albo innym sposobem życiu
grożącego niebezpieczeństwa, znaki ostrzeżeń postawione nie będą, a przez takowe zaniedbanie
człowiek iaki ciężko rannym lub zabitym zostanie, właściciel, budowniczy, lub ktokolwiek inny dozór
nad budową maiący, karę aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. poniesie.

Artykuł 357.
Zaniedbanie doniesienia o zagrażaiącem budowli zapadnięciu.
Gdy właściciel budowy lub dozór nad nią maiący, postrzegaiąc iż taż w części lub całkowicie
upadkiem zagraża, ku zabezpieczeniu od upadku środków przyzwoitych wcześnie nie przedsiębierze, a
tym sposobem przyczyną się staie, iż przez niespodziane zapadnięcie człowiek iaki ciężko ranionym
lub zabitym został, karze w art. poprzedzaiącym oznaczoney podpadnie.

Artykuł 358.
Budowniczych niebezpieczne błędy.
Budowniczy lub ktokolwiek, który postawieniem budowy, rusztowania lub podparciem domu iakiego
zarżądzaiąc tak niedbale lub nieumieiętnie postępuie, iż budowa, rusztowanie, albo podparcie upada,
i człowiekowi iakiemu kalectwo ciężkie zrządza, lub śmierć zadaie, zamknięciem w domu aresztu
publicznego od dni 8. do miesięcy 3. ukaranym będzie. Oprócz tego w professyi swey dopóty
zawieszonym zostanie, póki nowym popisem udoskonalenia swego nieudowodni.

Artykuł 359.
Zaniedbanie doniesienia dostrzeżonych na zwierzęciu znaków wścieklizny.
Kto dostrzegłszy na psie, lub innyn zwierzęciu znaków wścieklizny, złemu wcześnie niezapobieży, lub
zwierzchności mieyscowey wcześnie donieść zaniedba, a za okazaniem się wścieklizny przez takowe
zaniedbanie człowiek lub zwierzę niebezpiecznie uszkodzonym zostanie, ten zasłużył na zamknięcie w
domu aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. lub na karę pieniężną od 40. do 500 zł. polskich.

Artykuł 360.
Nieostrożne i zabronione utrzymywanie szkodliwych zwierząt.
Tey samey karze w miarę okoliczności powyższym artykułem wytkniętych podlegać będzie ten, kto bez
pozwolenia zwierzchności mieyscowey dzikie i szkodliwe zwierzęta utrzymuie, lub kto nawet za
pozwoleniem takowe zwierzęta trzymaiąc, należycie ich niestrzeże lub niezamyka.

Artykuł 361.
To samo ma się stosować do tych, którzy złośliwie domowe zwierzęta niestróżnie utrzymuiąc staną się
powodem cudzei śmierci lub ciężkiego kalectwa. Gdy zaś drażnią lub podszczuwaią podpadną karze
aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3.

Artykuł 362.
Występki przeciw bezpieczeństwu życia w ogólności.
Wszelkie inne czynności lub opuszczenie bezpieczeństwu życia ludzkiego zagrażaiące przeciw
naturalnym i powszechnym obowiązkom każdego człowieka, lub wbrew wyraźnym przepisom prawa
popełnione, których wyszczególnienie dla rozmaitości przypadków nie iest podobnem, w miarę
okoliczności winę zmnieyszaiących lub zwiększaiących i szkodliwych na życie człowieka skutków,
zamknięciem w domu aresztu publicznego, lub poprawy w pierwszym i drugim stopniu długości art. 218
postanowionych, karane bydź
powinny.DZIAŁ IX.
O występkach przeciw bezpieczeństwu osobistemu co do zdrowia.
Artykuł 363.
Występki przeciw bezpieczeństwu osobistemu co do zdrowia, są następuiące:

1. Czyny lub opuszczenia przeciw przepisom w czasie powietrza.

2. Czyny lub opuszczenia przeciw przepisom co do zaraźliwych chorób wydanym.

3. Ukrycie zarazy bydła.

4. Szkodliwe fałszowanie trunków.

5. Szkodliwe fałszowanie naczyń kruszcowych.

Artykuł 364.
Czyny lub opuszczenia przeciw przepisom w czasie powietrza.
Czyny lub opuszczenia przeciw przepisom w czasie powietrza, są występkami podlegaiącemi karom
takim, iąkie Rząd w miarę grożącego niebezpieczeństwa postanowić uzna potrzebę.

Artykuł 365.
Czyny lub opuszczenia przeciw przepisom do zaraźliwych chorób.
Kto po człowieku na zaraźliwą chorobę zmarłym sprzęty przez urzędnika zdrowia na zniszczenie dla
niebezpieczeństwa zarazy przeznaczone ukrywa, zatrzymuie lub przedaie, ten zasłużył na karę
zamknięcia w domu aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3.

Artykuł 366.
Tey samey karze podlegaią ci, którzy wiedząc, takowe rzeczy kupuia, lub innym sposobem nabywaią.

Artykuł 367.
Ukrycie zarazy bydła.
Kto w czasie zarazy bydła, chore bydle przed urzędnikami dla zapobieżenia zarazie wysłanemi
umyślnie ukrywa, albo też przepisów tak względem iuż padłego, iako też zarażonego i ieszcze zdrowego
bydła niezachowa, podlega karze zamknięcia w domu aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. albo
karze pieniężney od 40 do 500 zł. polsk.

Artykuł 368.
Szkodliwe fałszowanie trunków.
Winiarze, piwowary, gorzelnicy, przepalacze, browary i gorzelnie utrzymuiący, i szynkarze
wszelkiego rodzaiu mieszaiący do trunków rzeczy dla zdrowia ludzkiego niebezpieczne, w miarę
znalezioney, u nich ilości takowych, trunków, tudzież w miarę długości czasu, przez który tym
niegodziwym zarobkiem trudnili się, karę pieniężną od 500 do 2000 zł. polsk. poniosą, i trunki
takowe utracą; za trzykrotnem zaś powtórzeniem tego występku, oprócz kar na powtarzanie, handlu, i
professyi, lub szynku na
zawsze pozbawieni zostaną.

Artykuł 369.
Jeżeli przymieszanie rzeczy szkodliwych do trunków, komu na zdrowiu znaczny zrządziło uszczerbek,
naówczas trunki takowe, tudzież handel, professyą lub szynk za pierwszym razem utracą, i oprócz tego
karę zamknięcia w domu poprawy od 3. miesięcy do roku iednego poniosą.

Artykuł 370.
Szkodliwe fałszowanie naczyń kruszcowych.
Konwisarze naczynia stołowe lub kuchenne z cyny z ołowiem zmieszaney odlewaiący, lub inni
rzemieślnicy albo professyoniści, którzy naczynia do przyprawiania lub zachowania żywności dla ludzi
z kruszców przez pomieszanie onych albo przez dodatek materyałów innych, zdrowiu szkodliwych, robią,
w miarę ilości podobnych naczyń, lub przygotowanych ku temu celowi materyałów, tudzież w miarę
długości czasu, przez który ten niedozwolony zarobek prowadzili, karę pieniężną od 40 do 500 zł.
polsk.
poniosą, i towar szkodliwy utracą, nadto za trzykrotnem występku tego powtórzeniem, handlu i
professyi pozbawieni zostaną.

Artykuł 371.
Jeżeli człowiek iaki z takowych naczyń uszczerbek na zdrowiu poniósł, kara zamknięcia w domu
poprawy od miesięcy 3. do roku mieysce mieć będzie.DZIAŁ X.
O występkach przeciw bezpieczeństwu osobistemu co do ciała.
Artykuł 372.
Występki przeciw bezpieczeństwu osobistemu co do ciała, są następuiące:

1. Ranienie lub skaleczenie w przypadkach działem XVII. księgi I, nieobiętych.

2. Dobrowolne samemu sobie zadane kalectwo.

3. Karności domowey nadużycie.

4. Występki przeciw bezpieczeństwu osobistemu co do ciała w ogólności.

Artykuł 373.
Ranienie lub skaleczenie w przypadkach działem XVII. księgi I. nieobiętych.
Ranienie lub skaleczenie staie się występkiem:

a. Kiedy ranienie lub skaleczenie narzędziem i sposobem życiu zagrażaiącym nastąpiło.

b. Kiedy napadnienie zdradzieckim sposobem nastąpiło, i człowiek iaki gwałtownie chociażby samem
tylko pobiciem na ciele uszkodzonym został.

Artykuł 374.
Kara za takowy występek iest zamkniecie w domu poprawy od roku do lat 3.

Artykuł 375. (1)
Inne w okolicznościach art. powyższemi nieobiętych zrządzone znaczne ranienia lub skaleczenia,
karze osadzenia w domu aresztu publicznego od miesięcy 3 do roku iednego podlegaią.

Artykuł 376.
Dobrowolne samemu sobie zadane kalectwo.
Kto dobrowolnie i umyślnie sam sobie ciężkie zadaie kalectwo, na zamknięcie w domu aresztu
publicznego od dni 8. do miesięcy 3. zasłużył.

Artykuł 377.
Surowiey w tym samym stopniu kary ukarany będzie ten, kto w celu ochronienia siebie od służby
woyskowey takowe kalectwo sobie zadał.

Artykuł 378.
Karności domowey nadużycie.
Opiekun nadużywaiący karności domowey względem sieroty, za pierwszym razem sądownie, napomnionym
będzie. Za drugim, razem nadużycia władzy swey, za niezdatnego do sprawowania władzy opiekunczey
uznanym, i karą zamknięcia w domu aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. skarconym bydź
powinien.

Artykuł 379.
Małżonek ieden drugiemu znaczny na ciele lub zdrowiu zrządzaiący uszczerbek, zamknięciem w domu
aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. na wyraźne oskarżenie skrzywdzonego małżonka skarconym
zostanie.Wolno iednak będzie skrzywdzonemu małżonkowi o darowanie lub ulżenie tey kary prosić, na
którą proźbę sąd należyty wzgląd mieć powinien.

Artykuł 380.
Nauczyciel lub nauczycielka bądź publiczni bądź prywatni, ze szkodliwym na ciele lub na zdrowiu
swych wychowańców skutkiem karności domowey nadużywaiący, karze zamknięcia w domu aresztu
publicznego od dni 8. do miesięcy 3. podpadną, a za powtórnem dopuszczeniem się tego występku, za
niezdolnych do prowadzenia i uczenia młodzieży uznanemi zostaną.

Artykuł 381.
Gospodarz względem swych sług, lub rzemieślnik, professyonista, albo handlarz na swey czeladzi
nadużycia karności domowey ze szkodliwym zdrowia uszczerbkiem, chorobę lub niemoc za sobą
pociągaiącym, dopuszczaiący się, w domu aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. zamknięty
zostanie.

Artykuł 382.
Występki przeciw bezpieczeństwu osobistemu co do ciała w ogólności.
Wszelkie inne czynności lub opuszczenia bezpieczeństwu osobistemu co do ciała lub zdrowiu
szkodliwe, których wyliczyć dla wielkiey rozmaitości niepodobna; stają się występkami, iak tylko
skutki ich łatwo przewidziane bydź mogły, i w stosunku osób i okoliczności na karę zamknięcia w domu
aresztu publicznego od dni 8. do miesięcy 3. zasługuią.DZIAŁ XI.
O występkach przeciw bezpieczeństwu własności.
Artykuł 383.
Szczególne występki przeciw bezpieczeństwu własności są następuiące:

1. Podpalanie w okolicznościach działem XVIII, księgi I. nieobiętych.

2. Podpalenie z nieostrożności pochodzące.

3. Stawianie kominów, ognisk i pieców niebezpieczeństwo ognia ściągać mogących.

4. Składanie zapasów rzeczy łatwemu zaięciu się od ognia podległych, w mieyscu nienależycie
obwarowanym.

5. Kradzieże za zbrodnie niepoczytane.

6. Przeniewierzenie się za zbrodnie niepoczytane.

7. Kradzieże i przeniewierzenie się usiłowane lecz niedokonane.

8. Zabieranie ruchomości między małżonkami i między rodzeństwem, iak długo wspólnie żyią,

9. Uczestnictwo kradzieży i nabycie rzeczy skradzionych.

10. Kradzieże i przeniewierzenia się bezkarne.

11. Robienie wytrychów.

12. Kupowanie rzeczy od małoletnich.

13. Kupowanie kleynotów, tudzież stopionego złota, srebra, i innych kosztownych rzeczy od osób
podeyrzanych.

14. Nabycie rzeczy zrabowanych.

15. Oszustwa i fałsze działem XXI. księgi I. za zbrodnie niepoczytane.

16. Zmówienie się professyonistów, kupców, lub rzemieślników na szkodę publiczności.

17. Ukrywanie umyślne zapasów żywności dla niegodziwego zysku.

Artykuł 384. (1)
Artykuł 385. (2)
Artykuł 386. (3)
Artykuł 387.
Wzniecenie pożaru przez nieostrożność.
Kto drzewo lub inne łatwo zayjmuiące się rzeczy w piecach, kominach lub na ogniskach do suszenia
składa, lub składać każe, i przez to pożar zrządza, zamknięciem w domu aresztu publicznego od dni 8
do miesięcy 3. lub karą od 100 do 500 złp. karanym bydź ma.

Artykuł 388.
Tey samey karze ulegaią ci, co z otwartem światłem po stodołach, stayniach, albo po innych składach
drzewa, węgli, słomy, siana, lub innych rzeczy łatwemu i prędkiemu zaięciu się podległych chodzą,
lub chodzić każą, i przez to pożar zrządzaią.

Artykuł 389.
Równie i ci co w mieyscach dopiero wspomnionych tytuń paląc pożaru staią się przyczyną.

Artykuł 390.
Kto w bliskości budynków, składów iakichkolwiek, blisko pól na których zboże stoi, ogień rozłoży
lub rozłożyć każe, albo ogień w lesie rozłożony nie ugasiwszy, odstępuie, a tym sposobem pożar staie
się przyczyną, poniesie tę samę wyż w artykule 387, oznaczoną karę.

Artykuł 391.
Kto po wsiach, po lasach lub po. między budynki drewniane z pochodniami chodzi, lub ieździ i tym
sposobem pożar wznieca, takieyże samey podlega karze.

Artykuł 392.
To samo ma się rozumieć o tych wszystkich, którzy przy gołem świetle len lub konopie trąc, w
bliskości budynków strzelaiąc, ognie sztuczne zapalaiąc, i tym podobnemi czyny lub opuszczeniami
przez zaniedbanie należytey uwagi pożar wzniecaią.

Artykuł 393. (4)
Stawianie kominów, pieców ognisk niebezpieczeństwem poiaru grożących.
Ktokolwiek piece, kominy, lub ogniska przepisom kraiowym przeciwne i niebezpieczeństwem pożaru
grożące, stawia lub stawiać każe, gdy stąd pożar nastąpił, rzemieślnik który stawiał, ukaranym
zostanie w domu aresztu publicznego od dni 8 do miesięcy 3. a ten co stawiać kazał, karą pieniężną
od 100 do 500 złp.

Artykuł 394.
Rzemieślnik lub professyonista po trzeci raz wspomnionego występku dopuszczaiący się, oprócz kar na
powtarzanie występków, utraci professyą lub rzemiosło.

Artykuł 395.
Składanie zapasów rzeczy palnych w mieyscach nieopatrzonych.
Handlujący prochem lub innemi palnemi rzeczami, albo potrzebuiący onych do swey professyi lub
rzemiosła, który zapas takowy znaczny na strychach albo w innem niebezpiecznem, niemurowanem,
niesklepionem, lub nieodosobnionem mieyscu składaią, a przez to pożaru, lub przy wydarzonym pożarze
większego niebezpieczeństwa lub większey szkody cudzey staią się przyczyną, karze pieniężney od 200
do 1000 złotych polskich podlegaią.

Artykuł 396.
Za trzeciem powtórzeniem tego występku, oprócz kary na powtarzanie przepisaney, tak handlarze,
iakotez professyoniści lub rzemieślnicy handel, professyą lub rzemiosło utracą.

Artykuł 397.
To samo ma się rozumieć o składach znacznych słomy, siana, i t. p. mieyscach od ognia
niebezpiecznych.

Artykuł 398.
Kradzieże za zbrodnie niepoczytane.
Wszelka kradzież gwałtowna artykułem 156, 157, 158, 159 i 160 księgi I. nieobięta, iak tylko szkoda
przez nią zrządzona 300 złp. nie przenosi, lecz większa iest nad zł. 50 zamknięciem w domu poprawy
do lat 3. karaną bydź ma.

Artykuł 399.
Kradzież gwałtowna 50 złp. lub mniey szkody zrządzaiąca artykułami wyż wspomnionemi księgi I.
nieobięta, na zamknięcie w domu poprawy od miesięcy 3 do roku zasługie.