Artyleria-jeden z podstawowych rodzajów wojsk uzbrojony w działa. Obejmowała działa róznych typów i kalibrów sprzęt pomocniczy oraz urządzenia służace do transportu jak też oddziały obsługujace.

W XVII w piechocie w walce z wrogiem towarzyszyły lekkie 6 funtowe działa reginmetowe ( których poprzedniczkami były ćwierćkaratuny i oktawy. XVII jest okresem bardzo szybkiego rozwoju artylerii , udoskonalania sprzętu artyleryjskiego. Znakomitym dowodem na to są reformy w artylerii szwedzkiej przeprowadzono na początku wieku przez króla Gustawa Adolfa, on to wprowadził do artylerii lekkiej towarzyszącej piechocie 3 funtowe działka regimentowe (strzelające gotowymi ładunkami z worka wypełnionego prochem, kulą oraz kartaczem)